Ernst van Altena  

From The Art and Popular Culture Encyclopedia

Jump to: navigation, search

Related e

Google
Wikipedia
Wiktionary
Wiki Commons
Wikiquote
Wikisource
YouTube
Shop


Featured:
Train wreck at Montparnasse (October 22, 1895) by Studio Lévy and Sons.
Enlarge
Train wreck at Montparnasse (October 22, 1895) by Studio Lévy and Sons.

Ernst van Altena (Amsterdam, December 11 1933Landsmeer, June 14 1999) was a Dutch poet, author and translator. He is best-known for his translation of "Le Plat Pays".

Contents

Levensloop

Van Altena groeide op in Amsterdam in een sociaal-democratisch milieu. Na de HBS en diverse korte betrekkingen (van kantoormedewerker tot filmassistent) werd hij in 1955 reclametekstschrijver.

Uit biografische beschrijvingen blijkt dat eigen mededelingen van Ernst van Altena over zijn jeugdjaren in circa 25 kranteninterviews vaak verzonnen zijn. Daarbij wordt de term pseudologia gebruikt. Hij is niet op zijn 15de of zelfs 13de jaar beroepsmatig met muziek en teksten begonnen, zat maar kort op het Avondlyceum en niet in de Parijse jazz, trok niet als troubadour met of zonder orkest door Frankrijk en heeft nooit Boris Vian, Juliette Gréco, Georges Brassens enz. gekend. Klarinettist was hij alleen in 1953-54 in amateurjazzbandjes in Amsterdam.

Vanuit zijn reclameberoep ging hij al gauw radiocabaretteksten maken en daarna ging hij steeds meer theaterteksten en letterkundige teksten schrijven en vertalen. Hij zat enige jaren in het bestuur van de Vereniging voor Letterkundigen, het Fonds voor de letteren, en diverse andere belangenverenigingen voor schrijvers en vertalers. Naast dit alles heeft hij verscheidene radio- en televisieprogramma's gemaakt waarin poëzie en chansons centraal stonden.

Poëzie

De poëzie van van Altena is in twee groepen te verdelen:

Theater

Van Altena schreef zelf diverse cabaretteksten en chansons. Hij zou de bedenker zijn van de Nederlandse vertaling voor chanson: luisterlied. Een enkele keer zong hij ook zijn eigen luisterliedjes, en nam ook een LP op. Daarnaast heeft hij diverse toneelstukken en chansons vertaald.

Proza

Van Altena schreef enkele romans:

  • Eén tussen twee
  • Een gewone schoft

Vertalingen

Ernst van Altena (vertalingen)

Van Altena was een zeer productief vertaler; hij is vooral bekend geworden als vertaler van Franse gedichten en chansons. Zeer bekend daarvan werden:

  • Ne me quitte pas (Laat me niet alleen / If you go away) (1959)
  • Le Plat Pays (Mijn vlakke land) (1962)

In 1965 ontving hij de Martinus Nijhoffprijs voor de vertaling van het werk van François Villon. Verder heeft hij vrijwel alle chansons van Jacques Brel vertaald. Jacques Brel heeft Ernst van Altena omstreeks 1967 het auteursrecht verleend van alle bestaande en toekomstige vertalingen van zijn liedjes in Nederland, ook als die vertalingen helemaal niet door Ernst van Altena maar door derden gemaakt waren of zouden worden. Hierdoor werden met name de Brel-vertalers Lennaert Nijgh, Willem Wilmink, Ivo de Wijs en Peer Wittenbols benadeeld. Dit contract is uniek in de geschiedenis van het auteursrecht.

Ook vertaalde van Altena werk van andere chansonniers, waaronder Georges Brassens, Barbara, Guy Béart, Gilbert Bécaud, Jean Ferrat, Charles Aznavour, Boris Vian en Anne Sylvestre. In het totaal, naar eigen telling, ongeveer 1500 chansons. Voorts toneelstukken van diverse toneelteksten van o.a. Edward Albee, Molière en George Bernard Shaw.

Opmerkelijk is het zeer grote aantal vertalingen dat hij in de periode 1985-95 gemaakt heeft: 150 titels in tien jaar, terwijl hij zelf bij herhaling vier vertaalde boeken per jaar een goede norm zei te vinden en zich weerde tegen de gedachte dat “vertalen een gemakkelijke haastklus is”

In 1994 ontving hij de Hiëronymusprijs voor zijn vertaalwerk.




Unless indicated otherwise, the text in this article is either based on Wikipedia article "Ernst van Altena" or another language Wikipedia page thereof used under the terms of the GNU Free Documentation License; or on original research by Jahsonic and friends. See Art and Popular Culture's copyright notice.

Personal tools